Strona główna| Krew| Mocz| Analizator| Szpitale| Artykuły| Kontakt| Współpraca| Nota prawnat| Reklama|



Nowości

Nowa szata graficzna serwisu
Specjalnie dla Państwa wygody przedstawiamy serwis w nowej szacie graficznej. Dodatkowo uruchomiliśmy bezpłatny analizator wyników badań laboratoryjnych...

więcej»

Witamy w zakładce Artykuly

Cała prawda o wirusie HIV

Wirus HIV – plaga XX wieku?


Znane są dwa wirusy HIV: HIV-1 oraz HIV-2. HIV-1 występuje w 6 genotypach, oznaczonych literowo od A do F.
Ostatnio stwierdzono, iż określone genotypy przeważają w pewnych regionach świata. W Azji i w Afryce np. dominuje genotyp C i E, a w Europie i Ameryce - B. Poza tym, ostatnio wykryto podtyp O. HIV jest retrowirusem. Rodzina Retroviridae obejmuje trzy podrodziny: Oncovirinae, Spumavirinae i Lentivirinae. HIV-1, HIV-2 oraz izolowany od małp STLV-III (simian T lymphotropic virus) należą do ostatniej z wymienionych podgrup. Wytworzenie kopii DNA odbywa się na matrycy RNA w procesie odwrotnej transkrypcji. Umożliwia to enzym o nazwie "odwrotna transkryptaza", zwany także rewertazą. Tak więc, przepływ informacji genetycznej odbywa się tu w kierunku: RNA - DNA (do czasu odkrycia rewertazy znano tylko kierunek transkrypcji dziś określany jako klasyczny: DNA - RNA).


Budowa HIV


Wirion HIV ma średnicę 110-130 nm (dla porównania: wirion wirusa B zapalenia wątroby, tzw. cząsteczka Dane'a, ma średnicę 42 nm). Cząsteczka wirusa ma kształt cylindryczny i budowę warstwową.
Schemat budowy wirusa HIV
Schemat budowy wirusa HIV
gp 120 = białko powierzchniowe otoczki wiążące się z białkiem typu CD4 atakowanej komórki
gp 41 = białko przezbłonowe otoczki, na którym osadzone jest białko gp120
p17, p24 = płaszcz białkowy wirusa, czyli kapsyd
p15 i RNA = jedna z dwóch cząsteczek RNA stanowiących materiał genetyczny tego wirusa RT = białko enzymu - odwrotnej transkryptazy
Dwie główne warstwy to rdzeń i otoczka. W rdzeniu znajduje się dwuniciowy RNA tworzący genom. Na RNA HIV znajduje się 10 tys. par zasad (tj. 10kb). W rdzeniu są umieszczone także enzymy niezbędne do wytworzenia potomnych cząstek wirusowych w procesie replikacji. Wśród nich jest już wyżej wymieniona rewertaza (a ponadto integraza i proteaza). Genom zawiera geny strukturalne i regulacyjne, a na obu końcach nici RNA, 5' i 3' (jak i prowirusowego DNA) znajduje się powtarzalne sekwencje końcowe LTR (long terminal repeats). Mają one właściwości, odpowiednio modulowania i zatrzymywania transkrypcji RNA.
W skład otoczki wchodzą glikoproteiny, o symbolach gp120 i gp41 (liczby oznaczają masę cząsteczkową w tys. daltonów, a więc gp41 to glikoproteina o masie 41 000 daltonów). Gp120 znajduje się na samej powierzchni wirionu. Jej poszczególne elementy strukturalne nie łączą się ze sobą, są natomiast połączone mostkiem dwusiarczkowym z gp41. Jedna cząsteczka wirusa HIV (wirion) zawiera około 500 struktur gp120. Gp41 jest nazywana białkiem przezbłonowym, ponieważ cząstki tej glikoproteiny są ułożone poprzecznie w stosunku do struktury otoczki wirusa. Zewnętrzna otoczka wirusa ma strukturę białkowo-lipidową. Jej ostateczna struktura kształtuje się podczas opuszczania komórki przez wirusa. W jej skład wchodzą także elementy komórkowe. Z tego powodu cząstka HIV może mieć na swojej powierzchni białka komórkowe, w tym np. cząstki układu zgodności tkankowej (MHC).
Białka będące produktami genów HIV mają właściwości antygenowe. Stymulują układ odpornościowy człowieka do syntezy przeciwciał skierowanych przeciwko odpowiednim epitopom. Ma to podstawowe znaczenie w rozpoznawaniu zakażeń HIV. Testy przesiewowe oraz bardziej złożone testy typu Western-blot polegają bowiem na wykrywaniu swoistych przeciwciał anty-HIV w surowicy badanej osoby. Są to nadal podstawowe metody w serologicznej diagnostyce zakażeń wywołanych przez retrowirusy.

Mity i fakty dotyczące wirusa HIV

Czy łatwo jest się zarazić wirusem HIV?
- I tak i nie. Łatwo w przypadku osób prowadzących ryzykowne życie seksualne, zmieniających często partnerów, w dodatku dobierających sobie tych partnerów przypadkowo. Musimy bowiem pamiętać, że dziś podstawowa droga zakażenia, to właśnie droga seksualna. A potencjalnym nosicielem wirusa może być każdy - to nie jest tak, że zakażeni są wyłącznie narkomani, homoseksualiści, prostytutki czy tak zwany element. Dziś więcej nosicieli jest wśród ludzi młodych, nierzadko wykształconych, o dobrej pozycji społecznej. Często zresztą oni nie wiedzą, że są nosicielami i zarażają innych, ci kolejnych i łańcuszek się wydłuża.

Mówi się nawet, że do bezpiecznej do tej pory Polski epidemia przychodzi nie z otwartego przez nami Zachodu, ale ze Wschodu…
- To prawda. U naszych wschodnich sąsiadów, w krajach byłego Związku Radzieckiego liczba osób chorych i zakażonych stale rośnie. A turystyka - i nie tylko - kwitnie. Nie ma praktycznie miasta w Polsce, gdzie nie przebywaliby mieszkańcy zza Buga. Nawiązują się kontakty i to kontakty bardzo bliskie. My też coraz chętniej jeździmy na Wschód.

Skoro już podejmujemy te bliskie kontakty, nie bardzo tak naprawdę wiedząc z kim, to może obowiązkowo powinniśmy zabezpieczać się prezerwatywą?
- Na pewno dobrze by było, chociaż ostrzegam: prezerwatywa chroni przed zakażeniem w osiemdziesięciu procentach. Całkowitej gwarancji nie ma.

Dlaczego tak trudno jest się zarazić wirusem HIV
- HIV, a wskutek tego wirusa chorba AIDS, to nie dżuma czy grypa. Aby wirus zaatakował drugą osobę, konieczny jest bezpośredni kontakt: albo właśnie seksualny, albo drogą krwi, czyli poprzez używanie wspólnych igieł, strzykawek, żyletek, itp. Wirusem NIE można się zarazić przebywając w tym samym pomieszczeniu, co osoba chora czy nosiciel, używając tych samych sztućców, pijąc z tej samej szklanki, podając rękę. Więcej - nie mamy doniesień, że można zarazić się przez pocałunek. Ślina nie jest zakaźna, a dodatkowo zawiera czynniki bakterio- i wirusobójcze. Niebezpieczne może być tylko brutalne całowanie, z użyciem zębów czy innych ostrych narzędzi - ale wówczas to krew, nie ślina, jest groźna.

Czy w szpitalu nie traktuje się tych pacjentów ze specjalna ostrożnością?
- Oczywiście, że nie. Osoba chora na AIDS czy nosiciel wirusa jest takim samym pacjentem, jak każdy inny. Bez względu na to, czy przebywa na oddziale zakaźnym czy jakimkolwiek innym. Nie trzeba zakładać specjalnych maseczek czy kombinezonów ochronnych. Są ogólne standardy postępowania, jak na przykład obowiązek zakładania rękawiczek przy pobieraniu krwi, czy jakimkolwiek zabiegu. Ale tak się podchodzi do każdego chorego, do tego z zapaleniem płuc, złamaną nogą czy zawałem serca.


Kiedy możemy mieć albo szczepionkę przeciwko wirusowi HIV, albo skuteczny lek na AIDS, który nie, jak do tej pory spowalnia przebieg choroby, ale uwalnia chorego od niej?
- Tego nikt nie wie, choć świat medyczny cały czas nad tym pracuje. Już mamy bardzo dobre leki, które pozwalają na przeżycie kilkudziesięcioletnie. Zresztą AIDS jest obecnie traktowane jako choroba przewlekła, to znaczy taka, na którą, zanim się umrze, choruje się przez wiele lat. Być może natomiast receptą okaże się terapia genowa - znany jest już przypadek zniknięcia wirusa u pacjenta po operacji przeszczepu szpiku kostnego, dawcą którego był człowiek z genetyczną odpornością na HIV. Ale czy tak się stanie potrzeba jeszcze kilka lat obserwacji i badań

Objawy HIV


We wstępnej fazie zakażenia, kiedy HIV wnika do organizmu, żadne objawy nie są zauważalne ani odczuwalne. Pojawiają się one dopiero w momencie, gdy organizm zakażonej osoby zaczyna walczyć z wirusem i wytwarza przeciw niemu przeciwciała. Zakażony może wówczas czuć się tak, jak podczas grypy: będzie miał bóle głowy, mięśni i lekkie nabrzmienie węzłów chłonnych. Dolegliwości te ustępują zwykle po 7-14 dniach, po czym następuje zazwyczaj długi, bezobjawowy okres.

Niestety jest to bardzo mylące, ponieważ w tym czasie wirus zaczyna się namnażać i niszczyć coraz więcej limfocytów CD4+. W zależności od systemu immunologicznego danego chorego, okres ten może trwać od roku do 15 lat. Potem pojawiają się symptomy, które świadczą już o wyniszczeniu systemu odpornościowego: suchy, uporczywy kaszel, nagły spadek masy ciała, obfite nocne pocenie się, powracająca gorączka, powiększone węzły chłonne, ciągłe uczucie zmęczenia, biegunka, czy białe plamki lub krostki na języku. Końcowym stadium choroby staje się AIDS.


Uwaga:

Już jest - nowy analizator wyników badań. Zapraszamy


































lekarz







pacjent